ڕێباز سالار
کاک "ڕێباز سالار" بهناوی تهواوی "ڕێباز سالار عبدالکریم نریمان" و ناسراو به "مام ڕێباز" شاعیر و نووسەری هاوچەرخی کورد، لە ساڵی ۱۹۹۸ زایەنی لە شاری چەمچەماڵی هەرێمی کوردستان له دایک بۆ.
کاک "ڕێباز سالار" بهناوی تهواوی "ڕێباز سالار عبدالکریم نریمان" و ناسراو به "مام ڕێباز" شاعیر و نووسەری هاوچەرخی کورد، لە ساڵی ۱۹۹۸ زایەنی لە شاری چەمچەماڵی هەرێمی کوردستان له دایک بۆ.
کتیبی بۆنی باران، یەکمین کومەلەی شیعری مام ڕێبازە کە بڵاووە بووە.
(۱)
گڵای لقی درەختێکی
بە دەم باوە دەچیت و دێی،
لە کام لاوە
سەیری تابلۆی ژیانت کەی
تۆ هەر ڕێبواری سەرە ڕێی!
ڕۆژێ گێژەڵوڵکەی مردن
ڕەگ و ڕیشەت هەڵدەکەنێ،
زریانی ئەجەل هەڵتەگرێ و
پێت پڕ دەکاتەوە کەنێ،
کوتاییت دێ کاکی ڕێبوار
سەفەرەکەت یەکجاری یە،
ئەوەیش لای خەڵکی دەمێنێ
هەر مشتێ لە یادگاری یە!.
(۲)
ئێوارەیەک وەکو هەتاو،
ئاوا دەبم!
ئیتر نامبینیت بە دوو چاو!
هاوارێک بووم و نەتبیستم لەبەر سەدای ئەوانی تر،
لەناو دونیای پڕ ژاوە ژاو،
من بە بێدەنگی هاتم و
بەبێ دەنگیش
هەر بەو کوێرە ڕێگەیەدا
هەڵدەدێرێم!
جەستەم هەنجن هەنجن دەبێ
ملم دەشکێ!
وەکو شانەیەکی هەنگ
لە جێی هەنگوین
شیعر لە هەناوم دەتکێ!
(۳)
بۆ کوێ بڕۆم؟
بەکام شەقام؟
بەکام ڕێگا؟
هەنگاوی ڕێبواریم بنێم!
لەگەڵ کام خەم و ئازاری
کوچە و کۆڵانەکانی شار،
کام فرمێسکی پڕ حەسرەتی
جووتێ چاوی پڕاو پڕ ڕاز
ئەم شەو بدوێم؟
(۴)
ئەزانن کێم!؟
هەتاوێکم بە بێ ئاسۆ!
دەرختێکم بێ چنگێ خاک!
مەلێکی بێهێلانە و جێم،
ڕێبوارێکم
لەوەتەی هەم کۆچەریم و
کام لوغمی سەر سنوور ماوە،
پێی ماندووی لە سەر دانەنێم!؟
ئیتر دەبێ
چاوەکانی خۆم هەڵکۆڵم!
گوێم ببڕم!
بێشعور و هەست و هۆش بم،
تا لە سایەی سەری واندا
بتوانم وەک بتێ بژێم!
لۆمەم مەکەن!
کە دەمەوێ
نەک بە دوو قاچ!
بە هەزار قاچ!
لەم خاک و وڵاتە هەڵبێم !؟
(۵)
من دەزانم
ئەم عیشقەی تۆ
ڕۆژێک دەبێت بە تۆ فانێ!
نەک هەر گەڵای جوانی ژینم
ڕەگ و ڕیشەم هەڵدەکەنێ!
مەستم دەکات وەکو پێکێ
وەک فیشەکێکی بێوژدان
گیانم دەبا
تەختی ناوچاوم دەپێکێ!
(۶)
ئازیز نەتزانیوە من کێم؟
ماڵۆچکەیەکی دوورە ڕێم!
بەم هەنگاوە لەرزۆکانەم
وردە وردە بۆ لای تۆ دێم.
(۷)
با چاوانت هەر نوقابن
خەیاڵ بکە
دونیا سەوز و زەرد و شینە!
نەکەی هەرگیز پێڵوەکانت بترازێنی،
با نائومێدی نەتگەزێ
بێهیوایی قوتت نەدا
ئەم تاریکییە قەت مەبینە!
(۸)
ئەگەر لەتێ نانم پێبێ
نیوەی دەدەم بە بێنانێ
پاڵتۆیەکەم پێشکەش دەکەم
بە ئینسانێکی هەڵلەرزیو
لە سەرما و سۆڵەی زستانێ
نابینایەک ڕێم پێبگرێ
تکا بکات بۆ بینایی
دەڵێم چاوێک ئەوەتانێ
بەڵام سەبارەت بە عیشقت
ڕەزیلترین پیاوی دونیام
چروکترین نەوەی ئادەم
تۆ هی منی
بەم جیهانەت ناگۆڕمەوە
هەرگیز بە هیچ کەست نادەم.
(۹)
گوڵی نێرگز
پەلکەزێڕینەی حەوت ڕەنگ
بۆنی باران
کە هۆش لە ئینسان دەسێنێت،
هێشتا وەک ژنێک جوان نابن
پڕ بە دڵی پێدەکەنێت!
(۱۰)
خۆشەویستی
گەڵای درەختێکی وەران
باڵی باڵدارێکی شکان
ڕووباری لە تینا خنکان
قاسپەقاسپی لە کەو دزی
چەمی کرد بە گۆمێکی مەنگ
هەورە گرمەی لە ئاسمان برد
زاری بڕی کپ و بێدەنگ
فەرهادی دا بە کێوێدا و
مەجنوونی کردە دێوانە!
ئیتر من هێندە بووێر نیم
بڵێم خۆشەویستی جوانە!
(۱۱)
ئەنفال یانی دزینی جڕیوە لە مەل
بە تاڵانی بردنی خۆر
لە ئاسۆ و کەل
ڕەفاندنی باز لە ئاسک
هاژە لە چەم و لە ڕووبار
سیاچەمانە لە شوان و
مانگ لە تاریکی شەوگار
...
ئەنفال یانی کۆمەڵکوژکردنی سوێسک
پڕکردنی کانی لەبەرد
هەڵکێشانی دار و دەوەن
ترنجانی ئاسمان لە دەرد
بڕینی زمانی باران
نەزۆککردنی کێڵگە و وەرد.
گڵاڵەکردنی ئەم بابەتە: #زانا_کوردستانی